سؤال: درخواست اعسار از محکومبه رأی داور را باید به کدام مرجع ارائه کنم؟
سلام.
در یک قرارداد بین موکل من و طرف مقابل، شرط داوری وجود داشته و اختلاف ایجادشده به داوری ارجاع شده است. داور نیز پس از رسیدگی، رأی خود را صادر کرده و موکل من را به پرداخت مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان محکوم کرده است.
با توجه به اینکه موکل من توانایی پرداخت یکجای این مبلغ را ندارد، قصد داریم نسبت به محکومبه، دادخواست اعسار از پرداخت محکومبه مطرح کنیم.
سؤالی که برای من ایجاد شده این است که با توجه به اینکه رأی توسط داور صادر شده، آیا دادخواست اعسار باید به خود داور ارائه شود یا باید به دادگاه مراجعه کنیم؟
به عبارت دیگر، مرجع صالح برای رسیدگی به دادخواست اعسار از محکومبه ناشی از رأی داوری کدام دادگاه است؟
پاسخ حقوقی
در این مورد، صرف اینکه محکومیت مالی در ابتدا توسط داور صادر شده است، باعث نمیشود که دادخواست اعسار نیز به داور ارائه شود.
رأی داور برای اجرا نیازمند طی تشریفات قانونی و صدور اجرائیه از دادگاه است. مطابق ماده ۴۸۸ قانون آیین دادرسی مدنی، هرگاه محکومعلیه تا بیست روز پس از ابلاغ رأی داور آن را اجرا نکند، دادگاه صالح به درخواست ذینفع مکلف به صدور اجرائیه است.
بنابراین، داور مرجع رسیدگی به اعسار نیست و دادخواست اعسار باید به دادگاه ارائه شود.
در صورتی که نسبت به رأی داور اجرائیه صادر شده باشد، برای طرح دعوای اعسار از پرداخت محکومبه، باید به دادگاهی مراجعه شود که اجرائیه رأی داور را صادر کرده است.
نکته مهم این است که اعسار مربوط به نحوه پرداخت محکومبه است، نه اعتراض به اصل رأی داور. بنابراین اگر محکومعلیه معتقد باشد رأی داور از جهات قانونی قابل ابطال است، آن موضوع مسیر و دعوای جداگانهای دارد و طرح دادخواست اعسار جایگزین اعتراض یا درخواست ابطال رأی داوری نخواهد بود.
همچنین در صورتی که دادگاه پس از رسیدگی، اعسار را احراز کند، حسب شرایط مالی شخص ممکن است حکم به تقسیط محکومبه صادر شود.
در نتیجه، در فرض سؤال شما:
رأی داور ← صدور اجرائیه توسط دادگاه ← طرح دادخواست اعسار در همان دادگاه صادرکننده اجرائیه
بنابراین دادخواست اعسار را نباید به داور ارائه کرد.
با توجه به اینکه تشخیص مرجع صالح و نحوه طرح دادخواست اعسار میتواند در روند اجرای رأی و جلوگیری از مشکلات بعدی مؤثر باشد، در پروندههای مربوط به رأی داوری، اجرای احکام و اعسار از محکومبه میتوانید موضوع را با وکلای حقگرا مطرح کنید.
شماره تماس وکلای حقگرا: ۰۹۱۲۰۶۱۲۵۲۱
