سوال از وکیل خانواده – حق ارث
یکی از مشکلات مباحث ارث تضاد بین “اراده فرد” (وصیت) و “نظم عمومی” (قوانین ارث) می باشد در ادامه تعدادی از سوالات مطرج را تقدیم می کنیم
*۱. آیا میتوان تمام اموال را طبق وصیتنامه به یک نفر داد؟
خیر، طبق قانون مدنی، شخص تنها میتواند تا سقف یکسوم اموال خود را وصیت کند. برای وصیت کردن مابقی اموال (دوسوم باقیمانده)، حتماً باید رضایت سایر وراث قانونی اخذ شود.
۲. اگر وصیتنامه در دفترخانه تنظیم نشده باشد، آیا معتبر است؟
بله، وصیتنامه عادی نیز میتواند معتبر باشد، اما اثبات آن در صورت اعتراض وراث در دادگاه بسیار دشوار است. توصیه میشود برای جلوگیری از اختلافات خانوادگی، حتماً از طریق دفترخانه رسمی اقدام کنید.
۳. آیا وصیت به فرزند غیرقانونی یا فردی خارج از خانواده مشمول قانون است؟
بله، فرد میتواند تا سقف یکسوم اموال خود را به هر شخص یا نهادی (مانند خیریهها) وصیت کند، حتی اگر آن فرد از وراث قانونی نباشد.
۴. اگر متوفی وصیت کرده باشد که بخشی از زمین به همسایه برسد، آیا این وصیت صحیح است؟
اگر این وصیت در محدوده یکسوم اموال باشد و تشریفات قانونی را رعایت کرده باشد، صحیح است؛ اما اگر از یکسوم فراتر رود، نیاز به موافقت سایر وراث دارد.
۵. برای بررسی صحت وصیتنامه و جلوگیری از کلاهبرداری ارث، باید با چه کسی مشورت کرد؟
با توجه به پیچیدگیهای قانون ارث و احتمال ابطال وصیتنامهها در دادگاه، مشورت با وکیل متخصص الزامی است. برای دریافت مشاوره تخصصی و پیگیری پروندههای ارث و وصیتنامه، میتوانید با دفتر وکلای حقگرا از طریق شماره ۰۹۱۲۰۶۱۲۵۲۱ تماس بگیرید تا از حقوق خود به طور کامل محافظت کنید.
6- آیا وصیت میتواند باعث محرومیت کامل یک وارث شود؟» باید میان دو حالت تفاوت قائل شد:
الف . در محدوده یکسوم اموال: اگر شخص در محدوده همان «یکسوم» مجاز خود وصیت کند، این وصیت کاملاً معتبر است. در این حالت، او میتواند بخشی از سهم قانونی وراث را به نفع شخص دیگری (حتی اگر آن شخص وارث نباشد) منتقل کند. در این صورت، وارث مذکور از سهم اصلی خود کاسته شده و این نوع «محرومیت نسبی» قانونی است.
ب . فراتر از یکسوم (محرومیت مطلق): اگر وصیتنامه به گونهای تنظیم شده باشد که سهم وراث را به زیر حد نصاب قانونی برساند یا آنها را کاملاً از ارث محروم کند، این وصیت در محدوده مابقی اموال (دوسوم باقیمانده) باطل* خواهد بود، مگر اینکه سایر وراث پس از فوت متوفی، رضایت خود را از این وصیت اعلام کنند. به عبارت سادهتر، قانون اجازه نمیدهد کسی با وصیتنامه، نظم ارث را به گونهای تغییر دهد که حقوق بنیادین وراث از بین برود.