انواع مهریه

انواع مهریه

مهریه و انواع آن و نحوه وصول مهریه از پرکاربرد ترین موضوعاتی است که امروزه در حوزه دعاوی خانوادگی مشاهده می‌شود. لذا پرداختن به آن و بررسی شرایط و نکات حقوقی مربوط به آن از اهمیت زیادی برخوردار است. ما نیز در این مقاله قصد داریم شما را با مهریه ،انواع مهریه و نکات حقوقی مربوط به آن آشنا کنیم.

مجموعه دفتر وکالت حق گرا

پیشنهاد می گردد در صورتی که اگر پرونده ای در خصوص مهریه در دادگاه دارید به یکی از  نزدیکترین  دفتر وکالت حقوقی حق گرا در شمال ، دفتر وکالت شرق و یا دفتر وکالت حقوقی شعبه غرب  تهران ، دفتر مرکز شهر حق گرا  پیگیری موضوع را به وکلای با تجربه ما بسپارید تا وکلای ما بتوانند در احقاق حق به شما کمک نمایند. ما آماده ایم در انواع پرونده های مربوطه به خانواده،ملکی ، حقوقی ، جزایی و…در کنار شما باشیم

مهریه چیست

وقتی زن و مرد باهم ازدواج می کنند و عقد نکاح منعقد می شود به محض وقوع آثاری را نیز به دنبال دارد .یکی از این آثار پرداخت مهریه توسط مرد به زن است. مهریه مالی است که از جانب مرد به زن داده می شود. مهریه یا صداق نشان دهنده احترام و محبتی است که شوهر نثار زن می کند. روانشناسان نیز امروزه معتقدند که هدیه از سوی مرد به زن در ایجاد انرژی عاطفی و تقویت عشق بسیار مفید و موثر است.

در واقع مهریه نوعی حق شخصی است که زن مالک آن می‌شود و در صدر بدهی‌های مرد قرار می‌گیرد و پس از مرگ نیز به وراث زن می‌رسد.

گذشته از این در دین اسلام و در قدم بعدی فقه و حقوق نیز پرداخت مهریه ، از تکالیف شوهر محسوب شده و در این زمینه برای زن احترام خاصی قائل شده اند.

زن از لحظه عقد مالک مهریه می شود و هر زمان که بخواهد می‌تواند آن را مطالبه کند و هرگونه دخل و تصرفی را در آن انجام دهد .چرا که مهریه در واقع مال زن محسوب می شود.

بیشتر بدانیم : مهریه باطل

مهریه عند المطالبه و مهریه عندالاستطاعه

منظور ازعند المطالبه بودن مهریه این است که به محض انعقاد عقد نکاح زن مالک مهریه می‌شود و هر زمان بخواهد می‌تواند آن را مطالبه کند .البته زن و شوهر می توانند در هنگام عقد برای پرداخت مهریه شرط و شروطی بگذارند به این صورت که عند المطالبه باشد یا عند الاستطاعه، نقد باشد یا نسیه، تعیین شده باشد یا تعیین نشده.

وقتی زن و مرد توافق می‌کنند که مهریه عندالاستطاعه باشد منظور از آن مهریه ای است که در آن پرداخت مهریه به محض مطالبه زن انجام نمی‌شود و بستگی به استطاعت و توان مالی مرد دارد .

و پرداخت آن منوط به داشتن استطاعت مالی مرد است. به عبارتی مهریه ای است که در آن تعداد دقیق مهر توافق شده و در عقدنامه قید گردیده ولی زمانی زن مستحق دریافت آن می شود که بتواند استطاعت مالی زوج را اثبات کند .

برای زوجین این امکان وجود دارد که حتی بعد از عقد نیز با توافق یکدیگر مهریه را از عند المطالبه بودن به عندالاستطاعه بودن تغییر دهند.

چه چیزی می تواند موضوع مهریه واقع شود؟

هر چیزی که اصطلاحا مالیات داشته باشد می‌تواند با توافق به عنوان مهریه قرار گیرد. اگر چه امروزه بنا بر مصالحی از جمله کاهش ارزش وجه رایج در طول زمان رایج شده است که سکه بهار آزادی به عنوان مهریه قرار می گیرد. علاوه بر این مهریه باید مشروع نیز باشد.

انواع مهریه

در باب انواع مهریه باید گفت که مهریه تقسیم بندی ها متفاوتی دارد اما در یک تقسیم بندی معروف مهریه به ۴ نوع تقسیم می شود:
● مهر السنه
● مهر المسمی
● مهر المثل
● مهر المتعه

مهر السنه:

منظور از مهر السنه مهریه حضرت فاطمه زهراست که ۵۰۰ درهم می باشد. و از آن جایی که رسول خدا (ص) آن را برای کلیه زنان ودخترانش تعیین می نمود از آن تعبیر به مهر السنه می شود.

مهر المسمی:

همانطور که از نام آن مشخص است مهری است که در عقد ازدواج از آن اسم برده می‌شود. و عبارت است از میزان مالی که به عنوان مهر در عقد نکاح ذکر می شود و مورد توافق زوجین قرار می‌گیرد.

مهر المثل:

مهرالمثل هم یکی دیگر از انواع مهریه است . زن و شوهر می توانند در عقد نکاح مهر را تعیین نکنند و پس از وقوع عقد با توافق مهر را معین کنند.

چنانچه قبل از تعیین مهر نزدیکی صورت بگیرد ،زن مستحق مهرالمثل است. و منظور از مهرالمثل نیز مالی است که با در نظر گرفتن وضعیت خانوادگی، و حال نزدیکان زوجه تعیین می شود .و اینکه مهریه زن هایی مشابه زوجه به لحاظ موقعیت شغلی و خانوادگی چگونه مهری باشد ملاک عمل قرار می‌گیرد.

به بیان دیگر مهرالمثل میزان مهریه ای است که با توجه به شرایط جامعه و عرف وعادت و نیز با در نظرگرفتن ویژگی های زن مانند سن ،زیبایی، میزان تحصیلات، وضعیت اجتماعی و خانوادگی زن تعیین می شود .

از طرفی اگر زن و مرد در زمان عقد مهریه را تعیین کرده باشند ولی مهریه به جهتی از جهات مانند نامشروع بودن یا مالیات نداشتن باطل اعلام شود مانند مهریه قرار دادن مشروبات الکلی و آلات و ادوات قمار، در حالی که نزدیکی بین زن و مرد رخ داده باشد در این صورت مستحق مهرالمثل است.

مهر المتعه:

اگر در عقد نکاح مهر تعیین نشود و زوج بخواهد که زوجه را قبل از نزدیکی طلاق دهد باید مقداری را به عنوان مهر تعیین کند و به زوجه پرداخت نماید.

این مبلغ نیز بستگی به وضعیت مالی زوج دارد. بنابراین تعیین میزان مهرالمثل به وضعیت خانوادگی زوجه و مهرالمتعه به وضعیت مالی زوج بستگی دارد.

این مهر متعلق به نکاح دائم است و در عقد نکاح موقت وجود ندارد. و این مهریه هم فقط در صورت طلاق به زوجه تعلق می‌گیرد و در صورت فوت شوهر و رخ ندادن نزدیکی این مهر به زن تعلق نمی گیرد

نکاتی در خصوص مهریه

● مهریه باید مالیت داشته باشد. یعنی دارای ارزش مالی باشد مانند پول ، سکه ،طلا و ملک و ماشین. حتی می‌توان انجام عمل یا فعالیتی را نیز به عنوان مهریه قرار داد مانند آموزش دادن حرفه یا فعالیتی.

مهریه بعد ازفوت شوهر نیز به زن تعلق می گیرد و باید از ترکه شوهر پرداخت شود.

● مهریه به ارث می رسد و وراث می توانند به نسبت سهم الارث خود مطالبه مهریه کنند.

● خیانت، و رابطه نامشروع زوجه تاثیری در استحقاق زوجه برای گرفتن مهریه ندارد .حتی اگر رابطه نامشروع و خیانت زوجه ثابت هم شود باز هم استحقاق دریافت مهریه را دارد و مهریه به او تعلق خواهد گرفت.

● مهریه از دیون ممتازه است به این معنی که قبل از هر بدهی دیگری قابل دریافت است .و بر هر طلب دیگری برتری دارد لذا ابتدا باید مهریه پرداخت شود سپس سایر بدی های دیگر.

● ملاک میزان مهریه زمان وقوع عقد نکاح است نه بعد از آن. پس اگر در زمان عقد میزان مهریه ۳۰۰ سکه بود و بعد از ازدواج مهریه را تا ۳۵۰ سکه افزایش دهند فقط مهریه در زمان عقد مورد حمایت قانون خانواده قرار می‌گیرد و اضافه بر آن فقط به عنوان صلح یا هبه باید مورد مطالبه قرار گیرد.

بیشتر بدانیم : محاسبه مهریه به نرخ روز   

تعدادی از سوالات مربوط به مهریه

سوال
سلام مواقعی که زن مهریه خود را ببخشد و توافقی طلاق بگیرد بعد از طلاق بازم میتواند مهریه خود را دوباره به اجرا بگزارد

پاسخ : سلام خیر
.

سوال
ایران تنها کشوری است که توافق ادمها حتی در زندگی خصوصیشان ارزشی ندارد مثلا اگر مهریه نخواهند تعیین کنند دولت می گوید قبول نیست من میام تعیین میکنم

پاسخ : سلام، اجباری بودن ذکر مهریه صرفا در خصوص عقد موقت است و در عقد دائم چنین امری الزامی نیست. در ضمن تعیین مهریه می تواند به صورت جزیی و کم صورت گیرد.

سوال
سلام من توی دوران عقد با همسرم رابطه کامل داشتم و میخوام طلاق بگیرم میتونم کل مهریمو بگیرم چون باکره نیستم؟

پاسخ : بله اگر میزان مهریه شما مشخص است می توانید تمام آن را دریافت کنید .

سوال
سلام.جدیدا مهریه شده منبع کسب درآمد برای یک سری از خانم ها.میان عقد میکنن بعدش سریع مهریشونو میذارن اجرا و اون آقای بدبخت میمونه و ی عمر پشیمونی

پاسخ : بله متاسفانه در برخی موارد این گونه است .

سوال
سلام اگر زن و مرد هنگام عقد مهریه رو تعیین نکرده باشند بعد از عقد و درصورت طلاق چطور مهریه برای زن تعریف میشه؟

پاسخ :سلام. بر اساس وضعیت زن ، به او مهرالمثل تعلق می گیرد .

سوال
سلام مهرالمتعه براساس چه چیزی تعریف میشه؟

پاسخ : هرگاه مهر در عقد ذکر نشده باشد و شوهر قبل از نزدیکی و تعیین مهر زن خود را طلاق دهد ، با توحه به وضعیت اقتصادی مرد ، مهر المتعه تعیین می شود .

سوال
سلام اگر در عقدنامه توسط عندالاستطاعه بودن مهریه قید شده باشد و توسط وی امضا شده باشد آیا بعد از طلاق مسکن محل سکونت زوج جهت پرداخت مهریه باید فروخته شود یا نه ؟

پاسخ :سلام. خیر ، مسکن محل سکونت جزء مستثنیات دین است .

سوال
سلام. پس اون نوع مهریه ای که غالبا توی عقدنامه تعیین مشه مهر المسمیه؟

پاسخ : سلام. بله دقیقا .