شرایط تحویل و تحول خانه از مالک به مستأجر و بالعکس (راهنمای عملی + فرم و چکلیست)
راهنمای تحویل و تحول ملک بین مالک و مستأجر | مراحل، صورتجلسه و قوانین
تحویل و تحول ملک از مالک به مستأجر و یا بازپسگیری آن از مستأجر، یکی از مهمترین و حساسترین مراحل در قراردادهای اجارهای است.
عدم رعایت مراحل قانونی و مستندسازی میتواند هزینهبر و پرخطر باشد. در اینجا یک راهنمای کاربردی با تمرکز بر مراحل تحویل، چکلیست، صورتجلسه رسمی و قوانین مرتبط ارائه میشود.
مراحل تحویل ملک از مستأجر (پایان قرارداد)
- مطالعه دقیق قرارداد و بندهای مربوط به بازپسگیری ملک.
- حضور مشترک مالک و مستأجر با همراهی شاهد یا نماینده در زمان مقرر.
- ثبت وضعیت ملک طبق چکلیست دقیق فنی و ظاهری.
- قرائت و ثبت کنتورهای آب، برق و گاز.
- تحویل کلیدها، کارتها و ریموتها و ثبت تعداد آنها در صورتجلسه.
- توضیح ایرادات ناشی از استفاده و تفاوت آنها با موردهای ناشی از بیاحتیاطی یا صدمهٔ جدی.
- تسویه قبوض، شارژ ساختمان و توافق در خصوص استرداد یا کسر ودیعه.
- امضای دو نسخه از صورتجلسه با ذکر تاریخ و ساعت دقیق.
چکلیست تحویل خانه
- وضعیت کفپوش، دیوارها و رنگها
- عملکرد کلید، قفل، پریزها و سیستمهای روشنایی
- عملکرد شیرآلات، رطوبت، لولهکشی و سلامت سرویسها
- کارکرد صحیح سیستمهای گرمایشی/سرمایشی و گاز
- شکنندهها، پنجرهها، دربها و قفلها
- آشپزخانه و تجهیزات ثابت
- وضعیت نمای بیرونی (اگر مستأجر مسئول است)
صورتجلسه تحویل ملک
برای رسمیت دادن به تحویل ملک، استفاده از صورتجلسه مصالحه و تحویل ملک ضروری است. این سند تضمینکننده شفافیت و حقمندی طرفین است.
قوانین تحویل خانه اجارهای
- استرداد ودیعه منوط به تحویل ملک سالم، تسویه قبوض و هزینههاست.
- خسارات ناشی از بهرهبرداری متعارف، قابل مطالبه نیستند؛ اما موارد غیرمتعارف قابل مطالبهاند.
- ثبت توافقات اضافی (مثل تغییر دکور یا تعمیرات) در قرارداد یا صورتجلسه ضروریست.
- تدوین بند میانیجیگری یا داوری در صورت اختلاف، به تسریع حلوفصل کمک میکند.
نمونه متن قابل درج در قرارداد
«مستأجر متعهد است ملک را در پایان مدت اجاره مطابق با صورتجلسه اولیه تحویل دهد. در صورت وجود خسارت بیش از استفاده معمول، مبلغ آن توسط موجر پس از اخطار بهصورت کتبی، با توافق یا از طریق داوری قابل دریافت خواهد بود.»
سوالات متداول
اگر مستأجر در زمان تحویل حضور نداشته باشد چه باید کرد؟
میتوانید صورتجلسه یکطرفه با حضور شاهد یا مدیر ساختمان تنظیم کرده و از آن برای اثبات وضعیت استفاده کنید.
آیا ترکیدگی یا رنگرفتگی دیوروار خسارت محسوب میشود؟
اگر طبیعی و قابلپوشش باشد خیر؛ ولی خرابیهای عمدی یا ناشی از استفاده نامتعارف، قابل مطالبه هستند.

