مالکیت فکری و معنوی

قانون برای هر شخصی که فعالیت فکری و ذهنی در زمینه‌های مختلف هنری، صنعتی، علمی و ادبی داشته باشد، حقوقی را در نظر می‌گیرد که به حقوق این دسته از افراد، حقوق مالکیت فکری گفته می‌شود. البته لازم به ذکر می‌باشد که حقوق مالکیت فکری خود به دو دسته حقوق مالکیت صنعتی و حقوق مالکیت هنری و ادبی دسته بندی می‌شود. قراردادهای مالکیت فکری در تمامی کشورها کاربرد دارد. این قراردادها اغلب به قصد حمایت کردن از افراد خلاق در جنبه‌های مادی و معنوی شکل می‌گیرد.

از دیگر اهداف این قراردادها می‌توان به امکان دسترسی عموم به نتیجه خلاقیت مبتکران و همچنین تشویق کردن افراد صاحب نظر و صاحب ایده اشاره کرد. زیرا در صورت تشویق افراد خلاق می‌توان بستری مناسب برای پیشبرد این افکار خلاقانه به سوی نتایج کاربردی فراهم نمود. ضمن اینکه با استفاده بهینه از این افکار و ایده‌ها می‌توان به تجارت رونق بخشید.
قوانین مربوط به حقوق مالکیت فکری چگونه است؟

افرادی که صاحب آثار فکری و ذهنی هستند با دغدغه هایی مواجه می‌شوند که یکی از بارزترین این دل مشغولی‌ها، میزان و نوع حمایت کشور از آثار ذهنی آن‌هاست. لذا از این رو، کشورهای مختلف به این دغدغه صاحبان اثر اهمیت می‌دهند و با وضع قوانینی سعی بر دفاع از حقوق آن‌ها دارند. لذا با تکیه بر این قوانین می توان از تضییع حقوق این افراد جلوگیری کرد. تقلب، استفاده بدون مجوز از آثار فکری و… از جمله اقدامات غیر قانونی در این زمینه به حساب می‌آید.

مالکیت

لازم به ذکر می‌باشد که قوانین وضعی در این زمینه در سطح کشور و همچنین در سطح بین المللی قابل استناد خواهند بود. ضمن اینکه می توان ادعا کرد، قوانین داخلی نسبت به قوانین بین المللی بسیار جامع تر و کامل‌تر هستند. زیرا در بسیاری از مواقع قوانین داخلی به کنوانسیون های بین المللی برجسته دنیا الحاق می‌شوند و در نتیجه حمایت و پشتیبانی بیشتری از صاحبین فکر و اثر صورت می ‌گیرد.

قوانین داخلی حقوق مالکیت های فکری چگونه است؟

قوانین داخلی حامی حقوق مالکیت‌های فکری به شرح ذیل می باشد:

قانون داخلی از اختراعات ثبتی حمایت می‌کند. علائم تجاری و طرح های صنعتی از دیگر مواردی است که تحت حمایت قانون مزبور قرار دارد.
در این زمینه آیین نامه اجرایی در حوزه ثبت اختراعات، ثبت طرح های صنعتی و ثبت علائم تجاری وجود دارد.
از دیگر قوانین داخلی می‌توان به قانون حمایت از نشان‌های جغرافیایی اشاره کرد. ضمن اینکه در این زمینه آیین نامه‌ای نیز تهیه و تنظیم شده است.

قوانین داخلی و کنوانسیون‌ها

همان طور که پیشتر گفته شد، قوانین داخلی در حوزه حمایت از آثار فکری به کنوانسیون‌هایی الحاق شده است که در ادامه آن را بیان خواهیم کرد.

مالکیت

کنوانسیون تاسیس سازمان جهانی مالکیت فکری و کنوانسیون پاریس با هدف حمایت از مالکیت صنعتی از جمله این کنوانسیون‌های الحاقی به شمار می‌روند. ضمن اینکه در این زمینه قوانین داخلی با قراردادهایی از قبیل: قرارداد مادرید با هدف ثبت بین المللی علائم، قرارداد لیسبون با هدف حمایت از ثبت بین المللی اسم مبدا، قرارداد تریپس در زمینه وجوه تجاری مالکیت فکری و قرارداد مادرید با هدف منع از نصب منابع غیرواقعی بر کالاها پیوند خورده است. دراین میان پروتکل قرارداد مادرید در زمینه ثبت بین المللی علائم از دیگر موارد الحاقی به شمار می‌رود.
چرا در تنظیم قراردادهای مالکیت فکری و معنوی الزام وجود دارد؟

برای اموال و اثار فکری دو نوع مالکیت مادی و معنوی درنظر گرفته شده است.

مالکیت معنوی آثار به پدیدآورنده آن تعلق دارد. همان طور که گفته شد این آثار می‌‌تواند در قالب طرح صنعتی، علائم تجاری، تالیفات و… ظاهر شود. اما وقتی صحبت از مالکیت مادی ان اثر می‌شود، ممکن است علاوه بر خالق اثر پای سرمایه گذاران اثر نیز به میان کشیده شود. هر شخصی که به عنوان مالک مادی اثر شناخته شود، می‌تواند نسبت به ثبت آن اقدام نماید. مالک مادی می‌تواند با پرداخت هزینه های مورد نیاز در مورد شیوه‌های انتفاع از اثر تصمیم گیری نماید. وی می تواند اثر مزبور را بفروشد و یا به شخص دیگری واگذاری نماید.

چنانچه خالق اثر در یک نهاد و یا سازمان فعالیت داشته باشد بر اساس قراردادهای مالکیت فکری و معنوی، نهاد و سازمان مزبور به عنوان کارفرما و مالک مادی اثر شناخته می‌شود. لذا در صورت بهره برداری اقتصادی از اثر مورد نظر، سهمی نیز برای خالق آن در نظر گرفته می‌شود.

نحوه ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی

سامانه مالکیت معنوی ایران iripo.ssaa.ir و زیر مجموعه های آن همچون سایت ثبت اختراع https://iripo.ssaa.ir   از جمله سامانه های مرتبط با مالکیت معنوی می باشد . اما نکته ای که باید به آن توجه شود آن است که استفاده از امکانات ثبت اظهارنامه اختراع، طرح صنعتی، علایم و نشانه های در این سایت، مستلزم ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی می باشد؛ به همین دلیل، در این بخش به توضیح نحوه ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی می پردازیم که مطابق راهنمای تصویری زیر می باشد:

۱ در مرحله اول از مراحل ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی، آدرس این سامانه یعنی https://iripo.ssaa.ir/  را در مرورگر دستگاه خود جستجو کرده تا وارد صفحه اصلی سایت مالکیت معنوی شوید. اکنون در این صفحه بر روی دکمه ثبت نام متقاضی جدید کلیک نمایید.

سامانه مالکیت معنوی

۲ در این مرحله، نوع شخص اعم از شخص حقیقی و شخص حقوقی و ایرانی یا غیر ایرانی بودن شخصی که قصد ثبت نام وی را در سامانه مالکیت معنوی و ثبت اظهارنامه اختراع و … را به نام وی دارید، مشخص نمایید.

ورود به سایت مالکیت معنوی

۳ اطلاعات هویتی و اطلاعات مربوط به آدرس و تماس این شخص را وارد نموده و دکمه مرحله بعد را بزنید.

امکانات سامانه مالکیت معنوی

۴ در این مرحله لازم است تا مدارک تعیین شده از سوی سایت مالکیت معنوی را بارگذاری کرده و سپس دکمه مرحله بعد را بزنید.

سایت مالکیت معنوی

۵ در صفحه جدید، اطلاعات ایمیل و شماره همراهی که در سامانه ثبت کرده اید، به شما نشان داده می شود. چنانچه این اطلاعات مورد تایید شما می باشد، بر روی دکمه تایید ثبت نام کلیک نمایید.

سامانه مالکیت معنوی

۶ در این مرحله از مراحل ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی، پیغام زیر به شما نشان داده می شود. به منظور تایید اطلاعات خود و ذخیره سازی آن در سامانه، دکمه بلی را کلیک نمایید.

ورود به سایت مالکیت معنوی

۷ پس از تایید اطلاعات در مرحله قبل، فرم زیر را جهت مشاهده و چاپ اقرار نامه ملاحظه می کنید. . اطلاعات نشان داده شده را با دقت مطالعه نمایید .همچنین در این مرحله، یک پیامک حاوی اطلاعات نام کاربری و رمز عبور به شماره همراه شما ارسال می شود. این فرم را پرینت گرفته و با همراه داشتن نسخه چاپی این فرم اقرار نامه به یکی از دفاتر اسناد رسمی مراجعه نمایید و برای دریافت گواهی امضا اقدام نمایید.

امکانات سامانه مالکیت معنوی

۸در مرحله آخر از مراحل ثبت نام در سامانه مالکیت معنوی، با استفاده از گزینه ( تایید حساب کاربری با گواهی امضا ) و با وارد نمودن اطلاعات لازم، برای فعال سازی حساب کاربری خود اقدام نمایید. لازم به ذکر است که بررسی هر گونه اظهارنامه اختراع، طرح صنعتی … در سامانه مالکیت معنوی منوط به فعال سازی حساب کاربری از سوی شما بوده و تا زمانی که حساب کاربری خود را فعال نکرده ، این بررسی انجام نخواهد گرفت.

دفتر وکالت در تهران