بهترین زمان برای اجرا گذاشتن مهریه
مقدمه
در چه مواقعی میتوان اقدام به اجرا گذاشتن مهریه کرد؟ کلیت مهریه و مطالبه مهریه چیست؟ اقدامات سر دفتران پس از محرز شدن شرایط چیست ؟یکی از حقوق مالی که به موجب عقد نکاح به زوجه تعلق میگیرد، مهریه است. در واقع مهریه به معنای مال یا وجهی است که به موجب شرع و قانون و پس از جاری شدن صیغه عقد نکاح، به زن تعلق میگیرد و زوج نیز در ضمن عقد ازدواج، مسئولیت پرداخت آن را بر عهده گرفته است. بر اساس ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، به مجرد وقوع عقد ازدواج، زن مالک مهریه میشود و میتواند هر نوع دخل و تصرفی که بخواهد، در آن داشته باشد.
به اجرا گذاشتن مهریه چگونه است؟
همان طور که در مقدمه اشاره کردیم، مهریه یکی از حقوق مالی زن است که به موجب شرع و قانون و پس از جاری شدن صیغه عقد نکاح به وی تعلق میگیرد و یکی از دیون و تعهدات مالی مرد است که در ضمن عقد نکاح، مسئولیت پرداخت آن را بر عهده گرفته است. پس نتیجه میگیریم که به محض وقوع عقد نکاح، زوجه هر زمان که بخواهد میتواند از همسر خود درخواست مطالبه و پرداخت مهریه را داشته باشد. در واقع قانونگذار نیز از زوجه برای مطالبه مهریه حمایت کرده و راهکارهای مختلفی را پیش روی او قرار داده است تا بتواند با استفاده از این راهکارهای قانونی، درخواست مطالبه و پرداخت مهریه را به کمک وکیل مهریه از همسر خود داشته باشد.
نکته: درخواست مطالبه و پرداخت مهریه محدود به زمان خاصی نیست و حتی در صورت فوت زوج نیز امکان مطالبه و دریافت آن برای زوجه وجود دارد. همچنین در صورت فوت زوجه نیز، وراث وی می توانند به نسبت سهم الارث خود، درخواست مطالبه و پرداخت مهریه را از همسر وی داشته باشند.
انواع مهریه بر اساس نحوه و زمان پرداخت
مهریه را بر اساس معیارها و ملاکهای مختلفی تقسیم بندی میکنند. یکی از معیارهای تقسیم بندی مهریه به انواع مختلف، نحوه و زمان پرداخت آن است که عبارتند از:
مهریه عندالمطالبه: مهریه عندالمطالبه به مهریه ای گفته میشود که به محض انعقاد عقد، زن مالک آن میشود و هر وقت که بخواهد میتواند آن را از همسر خود مطالبه کند.
مهریه عندالاستطاعه: مهریه عندالمطالبه به مهریه ای گفته میشود که محض وقوع عقد ازدواج زن نمیتواند هر موقع که اراده کند، آن را از شوهر خود مطالبه کند و این امر منوط به توان مالی و استطاعت مالی زوج و اثبات آن از طرف زوجه میباشد.
بیشتر بدانیم : آشنایی با عواقب اجرا گذاشتن مهریه
روش های به اجرا گذاشتن مهریه
قانون گذار چندین روش مختلف را برای به اجرا گذاشتن و دریافت کردن مهریه، پیش بینی کرده است که هم زوجه به حق خویش که همان دریافت مهریه است برسد و هم زوج نتواند از زیر بار مسئولیت پرداخت مهریهای که بر عهده گرفته، شانه خالی کند. در واقع مطالبه و دریافت مهریه از طریق اجرای ثبت، از طریق دادگاه و همچنین شورای حل اختلاف، راهکارهای پیش بینی شده در قانون برای مطالبه و دریافت مهریه است. در ادامه به بررسی کامل این راه کارها، خواهیم پرداخت.
۱) مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت:
برای به اجرا گذاشتن مهریه از طریق اجرای ثبت، که بهترین روش میباشد، باید مراحل زیر انجام شود:
صدور برگه اجرائیه: در اولین مرحله از مطالبه مهریه از اجرای ثبت، زوجه یا وکیل او باید با در دست داشتن اصل سند ازدواج یا رونوشت آن و همچنین مدارک شناسایی، به دفتر خانه اسناد رسمی که عقد ازدواج در آن به وقوع پیوسته، مراجعه کنند و درخواست صدور برگ اجرائیه را از سردفتر محترم، تقاضا کنند و سردفتر نیز با بررسی مدارک ارائه شده، اقدام به صدور برگ اجرائیه میکند. سپس یک نسخه از آن را حسب مورد به زوجه یا وکیل او تحویل میدهد و نسخه دیگر آن را از طریق پست، به نشانی زوج که در سند ازدواج درج شده، ارسال میکند.
مراجعه به اجرای ثبت: پس از صدور برگ اجراییه، زوجه یا وکیل او باید با در دست داشتن برگه اجرائیه، به شعبه اجرای ثبت واقع در اداره ثبت اسناد و املاک مراجعه کنند و مرجع مزبور دستورات لازم جهت وصول مهریه از زوج را، صادر خواهد کرد.
توقیف اموال و تعیین ضرب العجل برای پرداخت مهریه: در این مرحله اگر زوج اموالی برای توقیف داشته باشد، آن را توقیف میکنند و مهلت ۱۰ روزهای را به زوج میدهند، تا نسبت به پرداخت مهریه یا جلب رضایت زوجه، اقدام کند.
مزایده و فروش اموال توقیف شده: اگر مهلت ۱۰ روزهای که برای پرداخت مهریه به زوج داده شده است، سپری شود و زوج اقدامی در جهت پرداخت مهریه زوجه انجام ندهد و اموال دیگری نیز برای توقیف نداشته باشد، برای واحد اجرای ثبت، راهی به جز صدور دستور مزایده اموال توقیف شده به نفع زوجه، باقی نمیماند. (البته یکی دیگر از اهرمهای فشار به زوج برای پرداخت مهریه، ممنوع الخروج کردن او است).
صدور گواهی مطالبه مهریه از طریق دادگاه خانواده: اگر به هر دلیل مطالبه مهریه در واحد اجرای ثبت به نتیجه نرسد، مرجع مزبور گواهی مبنی بر مطالبه مهریه از طریق دادگاه خانواده صادر خواهد کرد و زوجه میتواند برای مطالبه مهریه خود، به دادگاه خانواده مراجعه کند.
نکته: رسیدگی به درخواست مطالبه و دریافت مهریه از طریق اجرای ثبت، مستلزم شناخت و آگاهی کامل نسبت به فرآیند رسیدگی در این سازمان است. پس برای کاهش مدت زمان رسیدگی به درخواست مطالبه و دریافت مهریه در اجرای ثبت، رسیدگی به آن را به وکیل مهریه بسپارید.
۲) مطالبه مهریه از طریق شورای حل اختلاف:
یکی از نهادهای حقوقی و قضایی که صلاحیت رسیدگی به برخی از مسائل مربوط به حقوق خانواده، به ویژه رسیدگی به دعوای حقوقی مطالبه مهریه و نفقه را دارد، شورای حل اختلاف است. در صورتی که مبلغ مهریه تا ۲۰۰ میلیون ریال (۲۰ ملیون تومان) باشد، شورای حل اختلاف صالح به رسیدگی است و پرونده جهت بررسی و صدور حکم، به این شورا فرستاده خواهد شد. البته در صورتی شورای حل اختلاف صلاحیت رسیدگی به درخواست مطالبه مهریه را دارد، که علاوه بر رعایت حد نصاب میزان مهریه، پیش از دعوای مهریه نیز، رسیدگی به دعوای طلاق و طلاق توافقی، درخواست نشده باشد.
نکته: رسیدگی به دادخواست مطالبه مهربه بالای ۲۰۰ ملیون ریال، از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج و رسیدگی به آن، در صلاحیت دادگاه خانواده است.
۳) مطالبه مهریه از طریق دادگاه خانواده:
یکی از راههای مطالبه مهریه، ارائه دادخواست حقوقی مطالبه مهریه در دادگاه خانواده است. برای ارائه دادخواست مطالبه مهریه در دادگاه خانواده، باید مراحل زیر طی شود:
ارائه و ثبت دادخواست مطالبه مهریه: برای شروع فرآیند رسیدگی به مطالبه مهریه در دادگاه خانواده، زوجه یا وکیل او باید با در دست داشتن اصل یا کپی مصدق سند ازدواج و اصل یا کپی مدارک شناسایی خود، به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه کنند و اقدام به ثبت دادخواست حقوقی مبنی بر دریافت و مطالبه مهریه کنند.
نکته: در صورتی که دادخواست مطالبه مهریه، توسط وکیل طلاق ارائه میشود، علاوه بر مدارک بالا، باید مدرکی که مثبت سمت او میباشد نیز، ضمیمه دادخواست شود.
ارجاع پرونده به شعبه مربوطه: پس از ارائه و ثبت دادخواست حقوقی مبنی بر مطالبه مهریه، پرونده به مرجع رسیدگی ارجاع خواهد شد و پیامکی حاوی زمان و تاریخ ثبت دادخواست و ارجاع آن به شعبه مربوطه، برای زوجه ارسال میشود.
ارائه دادخواست توقیف اموال و یا ممنوع الخروج کردن زوج: پس از دریافت پیامک ارجاع، زوجه یا وکیل او باید به دفتر شعبه رسیدگی کننده مراجعه کنند و از تکمیل محتویات پرونده، اطمینان کامل حاصل کنند. همچنین زوجه یا وکیل او میتوانند برای جلوگیری از فرار زوج و یا جلوگیری از هر گونه نقل و انتقال اموال او به دیگران، رسیدگی به درخواست توقیف اموال و یا ممنوع الخروج کردن زوج را، از شعبه مربوطه تقاضا کنند.
نکته: لازم به ذکر است که زوجه یا وکیل او میتوانند برای توقیف اموال زوج، درخواست تامین خواسته را ضمن ارائه دادخواست مهریه یا به صورت جداگانه در همان مرحله ارائه کنند.
تعیین زمان رسیدگی و ابلاغ به طرفین: در این مرحله، زمان رسیدگی در دادگاه تعیین و به صورت پیام کوتاه (SMS) به طرفین ابلاغ میشود تا در زمان تعیین شده در دادگاه حاضر شوند.
رسیدگی و صدور حکم: پس از تعیین زمان رسیدگی در دادگاه و ابلاغ آن به طرفین، جلسه رسیدگی به دادخواست مطالبه مهریه در دادگاه تشکیل میشود و در این مرحله، دادگاه با توجه به محتویات پرونده و اظهارات طرفین، اقدام به صدور حکم میکند.
اجرای حکم: پس از صدور و قطعیت رای به نفع زوجه، وی میتواند اجرای حکم محکومیت زوج به پرداخت مهریه را از واحد اجرای احکام مدنی، درخواست کند و مرجع مربوط، ابلاغیهای برای زوج ارسال میکند و مهلت ۱۰ روزهای به او داده خواهد شد.
ارائه دادخواست اعسار توسط زوج: در صورتی که زوج، توانایی مالی برای پرداخت مهریه را نداشته باشد، میتواند رسیدگی به دادخواست اعسار را، از دادگاه تقاضا کند و دادگاه در صورت احراز اعسار زوج، حکم تقسیط میزان مهریه را صادر خواهد کرد.
نکته: به دلیل پیچیدگی مسائل مربوط به مهریه و عدم آگاهی و شناخت شما نسبت به مسائل پیرامون مهریه، پیشنهاد می کنیم مطالبه و دریافت مهریه را به وکیل پایه یک دادگستری بسپارید.
قانون جدید مهریه در مورد به اجرا گذاشتن مهریه وجه نقد
براساس قوانین و مقررات مربوط به مهریه، در صورتی که مهریه وجه نقد باشد، قیمت آن به نرخ روز محاسبه خواهد شد و زوج مکلف به پرداخت آن است.
نکته اول: در صورت فوت زوج، محاسبه قیمت مهریه به نرخ روز، صرفا تا زمان فوت شوهر انجام پذیر خواهد بود.
نکته دوم: ملاک محاسبه مهریه به نرخ روز، زمان پرداخت مهریه توسط شوهر است و تاریخ اقامه دعوی و تقدیم دادخواست توسط زوجه، مشمول ملاک محاسبه آن به نرخ روز نخواهد بود.
قانون جدید مهریه در مورد به اجرا گذاشتن مهریه سکه
پس از تصویب قانون جدید مهریه تا ۱۱۰ سکه، افراد گمان میکنند که مهریه تا میزان ۱۱۰ سکه، مورد حمایت و پذیرش قانون است و بیش از این تعداد، مورد حمایت و پذیرش قانون گذار نخواهد بود و وجهه قانونی ندارد، که این تصور کاملا اشتباهی است. قانونگذار در این مورد بیان میدارد که هر تعداد سکه ای که به عنوان مهریه تعیین شود، مورد پذیرش و قابل وصول است، ولی تنها تا ۱۱۰ سکه یا معادل آن، مشمول ماده ۲ قانون حکومیت های مالی میشود و برای عدم پرداخت آن ضمانت اجرای کیفری (حبس) تعیین شده است و برای پرداخت مازاد بر این تعداد، توانایی مالی زوج ملاک عمل خواهد بود و برای عدم پرداخت آن، ضمانت اجرای کیفری پیش بینی نشده است.
نکته: در صورتی که زوج استطاعت و توان مالی برای پرداخت مهریه به صورت کامل را نداشته باشد، می تواند با ارائه دادخواست اعسار به دادگاه، رسیدگی به وضعیت اعسار خود را نیز، از دادگاه تقاضا کند. در صورتی که اعسار زوج برای دادگاه محرز شود، اقدام به صدود حکم به تقسیط مهریه (قسط بندی مهریه) خواهد کرد.
قانون مهریه در مورد مطالبه مهریه در عقد موقت
تعیین مهریه یکی از ارکان مهم و اساسی در عقد نکاح موقت است و عدم تعیین آن موجب بطلان عقد نکاح موقت خواهد شد. بر اساس ماده ۱۰۹۵ قانون مدنی: در نکاح منقطع (عقد موقت) عدم تعیین مهریه، موجب بطلان عقد نکاح موقت است. همچنین به مجرد وقوع عقد نکاح موقت نیز، زن مالک مهریه میشود و می تواند هر نوع دخل و تصرفی که بخواهد در آن داشته باشد و یا هر وقت بخواهد، آن را مطالبه کند. برای مطالبه مهریه در عقد موقت، دو فرضیه وجود دارد که مطالبه مهریه در هر کدام از این فرضیه ها، تفاوتهایی با یکدیگر دارند.
فرض اول: مطالبه مهریه در عقد موقت ثبت شده
بر اساس قانون، مرد تکلیفی به ثبت عقد نکاح موقت ندارد؛ اما در پاره ای از موارد، عقد نکاح موقت باید به ثبت برسد و عدم ثبت آن جرم تلقی می شود. در صورت باردار شدن زوجه، شروط ضمن عقد و توافق طرفین بعد از عقد نکاح موقت، از جمله مواردی است که باید عقد نکاح موقت به ثبت برسد و مرد مکلف به انجام این کار است.
برای مطالبه مهریه در عقد نکاح موقت ثبت شده، زن می تواند با در دست داشتن اصل یا کپی سند ازدواج، به دفترخانه اسناد رسمی که عقد در آن جا واقع شده است، مراجعه کند و تقاضای صدور برگ اجرائیه را، تقدیم سردفتر محترم کند. پس از صدور برگ اجرائیه، باید به شعبه اجرای ثبت واقع در اداره ثبت اسناد و املاک مراجعه کند و این شعبه به شوهر اطلاع میدهد که برای پرداخت مهریه در مهلت تعیین شده، اقدام کند و اموال وی نیز توقیف خواهد شد. در صورتی که از پرداخت مهریه استنکاف ورزد و اموال دیگری برای توقیف نداشته باشد، مرجع مزبور دستور مزایده و فروش اموال توقیف شده به نفع زوجه را، صادر میکند.
فرض دوم: مطالبه مهریه در عقد موقت ثبت نشده
در صورتی که عقد موقت نیاز به ثبت نداشته باشد و به ثبت هم نرسیده باشد، مطالبه مهریه تنها از طریق دادگاه خانواده به عمل می آید و چون زن سند رسمی برای اثبات وقوع عقد نکاح موقت، در دست ندارد، باید با استفاده از سایر ادله اثبات دعوا همچون شهادت شهود یا اقرار زوج، ادعای خود را، به اثبات برساند.
نکته: در صورتی که مبلغ مهریه تا بیست میلیون تومان باشد، رسیدگی به دادخواست مطالبه مهریه، در صلاحیت شورای حل اختلاف است و در صورتی که مبلغ مهریه بیش از بیست میلیون تومان باشد، از صلاحیت شورای حل اختلاف خارج است و رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه خانواده خواهد بود.
به اجرا گذاشتن مهریه بدون طلاق گرفتن زوجین
همان طور که قبلا نیز به آن اشاره کردیم، به محض وقوع عقد نکاح میان زوجین، زن مالک مهریه و مستحق دریافت آن میشود و هر موقع که بخواهد، میتواند آن را از زوج، دریافت کند و شوهر وی نیز مکلف به پرداخت آن است. در واقع مطالبه و پرداخت مهریه محدود به زمان و شرایط خاصی نیست و زن به محض انعقاد عقد ازدواج و جاری شدن صیغه عقد نکاح، میتواند آن را از همسر خود مطالبه کند. پس نتیجه میگیریم که مهریه حق شرعی و قانونی زن است و به محض وقوع عقد ازدواج به زن تعلق میگیرد. مطالبه و دریافت مهریه حتی در صورتی هم که زن، مایل به ادامه زندگی با همسرش باشد نیز، امکانپذیر خواهد بود و بدون طلاق نیز، زن میتواند مهریه اش را مطالبه نماید.
به اجرا گذاشتن مهریه با طلاق گرفتن زوجین
گاهی مشکلاتی نظیر اعتیاد، بیماریهای صعب العلاج، عدم سازگاری زوجین با خصوصیات اخلاقی یکدیگر، دخالت خانوادهها، خیانتها و… منجر به این می شود که زوجین نسبت به یکدیگر سر ناسازگاری بردارند و بر طبل قهر و جدایی بکوبند و در نتیجه ادامه زندگی مشترکان، با بن بست روبرو میشود. زمانی که بحث طلاق و جدایی به میان میآید، زوجه نیز نسبت به مطالبه مهریه خود از طریق مراجع قانونی ذی ربط، اقدامات لازم را انجام میدهد تا هم از همسر خود جدا شود و هم مهریه خود را دریافت کند. زوجه در صورت عدم تمایل به ادامه زندگی مشترک و تصمیم به جدایی نیز، میتواند حسب مورد از اجرای ثبت، دادگاه خانواده و یا شورای حل اختلاف، ضمن طلاق گرفتن از زوج، مهریه خود را دریافت کند.
اقدامات سر دفتر پس از محرز شدن شرایط
۱ – پس از احراز این مقدمات موظف است که اقدامات ذیل را انجام دهد: سردفتر رونوشت سند را در برگهای ویژه در مدت ۲۴ ساعت با خط خوش و خوانا در ۳ نسخه تهیه کند و موضوعی را که باید اجرا شود، در محل مخصوص آن نوشته و ظرف مدت ۴۸ ساعت از تاریخ وصول تقاضا، برگ های اجرائیه را امضا کند و به مهر ویژه رسانده و برای اجرا کردن آن پیش مسئول اجرای ثبت میفرستند و رسید آن را دریافت میکند.
۲ – بر سردفتر ازدواج واجب است پس از صدور اجرائیه، مراتب قانونی اجرائیه را به آخرین نشانی زوج، از طریق پست سفارشی به او اطلاع دهد و برگههای اجرائیه را به ضمیمه قبض به او اطلاع دهد.
پس از طیشدن این مراحل مأمور اجرای حکم را به زوج ابلاغ میکند و از تاریخ این ابلاغ، زوج باید ظرف ۱۰ روز مهریه را پرداخت کند یا شرایط پرداخت مهریه را فراهم کند یا مالی را معرفی کند که از طریق آن اجرای سند ممکن شود.
زوجه میتواند برای اطمینان از رسیدن طلب خود، تقاضای تأمین طلب خود را از اموال زوجه بنماید، در این صورت اجرای ثبت اسناد رسمی مثل محاکمه دادگستری معادل طلب زوجه از اموال زوج بازداشت میکند تا از این طریق مانع نقل و انتقال یا خرید و فروش آن از جانب زوج شود.
اگر زوج در مصلحت قانونی تعیینشده، اقدام به پرداخت مهریه نکند، مهریه زوجه که بر ذمهی مرد است از طریق فروش اموالی که صادرهشده، مهریه زوجه وصول میشود.
به طور کلی مهریه زن از دو طریق قابلیت وصول دارد :
۱-از طرق جرای ثبت ۲- از طریق دادگاه خانواده
اما آنچه موضوع بحث ماست بهترین روش به اجرا گذاشتن مهریه است که از نظر نویسنده و بیشتر وکلا بهترین روش برای به اجرا گذاشتن مهریه توسط وکیل اقدام از طریق اجرای ثبت است .
اما چگونه باید از طریق اجرای ثبت مهریه را به اجرا گذاشت ؟
برای مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت ابتدا زوجه باید به دفتر ازدواجی که عقد رسمی در آنجا صورت گرفته مراجعه نماید و در خواست کتبی خود را مبنی بر صدور اجراییه به آن دفتر خانه ازدواج بدهد البته صدور اجراییه شرایطی دارد که در صورت تحقق آن شرایط اجراییه صادر می گردد.
بهترین روش به اجرا گذاشتن مهریه
شروط صدور اجراییه شامل این موارد است که :
اولا مطالبه مهریه به موجب سند رسمی باشد یعنی مهرالمسمی قید شده در عقد نامه رسمی زوجین باشد و در دفترخانه به ثبت رسیده باشد.
دوما مهریه منجز باشد یعنی معلق به امر خاصی نباشد به طور مثال معلق به بارداری زوجه نباشد .
سوما مهریه و تعهدات موجل نباشد یعنی برای پرداخت مهریه مدت مشخص نگردیده باشد به طور مثال برای پرداخت مهریه شرط نشده باشد که ده سال پس از عقد که در این حالت تاسپری نشدن مدت تعیین گردید زن نمی تواند مهریه خود را به اجرا بگذارد .
نحوه به اجرا گذاشتن مهریه
در صورت محرز شدن این شروط سردفتر دفترخانه رسمی مراحل صدور اجراییه را طی می کند و پس از صدور اجراییه ، این مهم را به زوج ابلاغ می نماید زوج هم پس از آنکه ااز ابلاغیه مطلع گردید ۱۰ روز مهلت پرداخت مهریه دارد یا اگر توان پرداخت طی ده روز ندارد باید راهی برای پرداخت ان مشخص کند و اعلام دارد .
با ابلاغ اجراییه تقاضای وصول طلب مهریه از اموال زوج یا ضامن وی می شود و در صورت عدم اقدام از طرف زوج معادل مهریه از اموال وی توقیف می شود و چنانچه باز اقدامی از زوج صورت نگیرد اموال توقیفی به مزایده گذاشته می شود و مهریه وصول می شود
چنانچه گفته شد بهترین روش مطالبه مهریه از نظر کارشناسان اقدام از طریق اجرای ثبت است.
اما دلایلی که کارشناسان در این باب اظهار داشته اند را بررسی می کنیم :
یکی از دلایل مهم برتری این روش نسبت به دادگاه سرعت در رسیدگی است در این روش پس از اینکه زن به اداره اجرای ثبت مراجعه و اصل سند ازدواج و کپی ان را تقدیم نمود ، تقاضای صدور اجراییه می کند و اجرای ثبت نیز پس از طی مراحلی اجراییه را به مرد ابلاغ نمی نماید که باید هرچه سریعتر دین مهریه را بپردازد و عدم پرداخت آن ضمانت اجرایی همچون مزایده اموال و ممنوع الخروجی مرد را در پی دارد
اما بهترین روش اجرا گذاشتن مهریه از طریق دادگاه باید مراحلی شکلی طی گردد که شامل تقدیم دادخواست و تعیین وقت رسیدگی است که باعث می شود این شیوه زمان بر باشد .
دلیل مهم دیگر کارشناسان هزینه کم تر از طریقه ی اجرای ثبت است ، در اجرای ثبت تنها هزینه ای که پرداخت می شود حق الاجراست که آن هم اگر مرد مطابق مدت تعیین شده مهریه را بپردازد حق الاجرا هم به وصول مهریه تعلق می گیرد اما در شیوه مطالبه از طریق دادگاه شروع رسیدگی به پرداخت هزینه دادرسی مشروط است .
گذشته از صرف هزینه و زمانبر بودن شیوه مطالبه از طریق دادگاه مزیت دیگری که مطالبه از طریق اجرای ثبت دارد این امر است که امکان ممنوع الخروجی مرد را فراهم کرده تا مرد برای فرار از پرداخت بدهی مهریه نتواند به کشور دیگر متواری گردد این مهم در شیوه مطالبه از طریق دادگاه پیشبینی نشده و در آن امکان این کار وجود ندارد
بهترین روش به اجرا گذاشتن مهریه
نکته : برای ممنوع الخروج کردن زوج از طریق اجرای ثبت باید به ماده ۱۷ قانون گدر نامه استناد نمود .
مزیت دیگری که اجرای ثبت دارد اینست که در آن ، عملیات اجرایی بلافاصله پس از درخواست کتبی زوجه آغاز می شود درست برخلاف دادگاه که عملیات اجرایی پس از فرآیند دادرسی و صدور حکمی قطعی با درخواست اجرای حکم توسط محکوم له یا همان زوجه یا وکیل او آغاز می شود . مزیت وکیل برای اجرا گذاشتن مهریه در تهران این است که شما می توانید به کمک وکیل براحتی از حق خود دفاع کنید و نگذارید شخصی حق شما را به ناحق بخورد.
و مزیت آخر اینکه صدور اجراییه در اجرای ثبت مشمول مرور زمان نمی گردد در صورتی که در مورد اجراییه دادگاه و با اسستناد به ماده ۱۶۸ قانون اجرای احکام ، مرور زمان پنج ساله برای دادگاه در نظرگرفته شده است با اشاره به موارد ذکر شده بالا و بهره مندی از تجربیات وکلا و کارشناسان پیشنهاد ما مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت است که با فرهنگ ایرانی نیز سازگار تر است که حرمت شکنی بین زوجین یا عدم مراجعه به دادگاه کمتر متصور است .
به اجرا گذاشتن مهریه با تعیین مال غیر منقول به عنوان مهریه
هر چیزی که مالیت داشته و قابل تملیک باشد را میتوان به عنوان مهریه تعیین کرد. البته در صورتی که علاوه بر مواردی که ذکر کردیم، مشروعیت نیز داشته باشد. یکی از اموالی که به عنوان مهریه تعیین میشود، مال غیر منقول مانند خانه، آپارتمان، زمین و… است. به محض وقوع عقد نکاح، زوجه مالک مهریه خود میشود و میتواند هر گونه تصرفی که بخواهد، در آن داشته باشد. به ویژه اگر مهریه، مال غیرمنقول باشد. پس در تعیین مهریه دقت بسیار زیادی داشته باشید و به حرف دیگران مبنی بر این که مهریه رو کی داده و کی گرفته، هیچ اعتنایی نکنید؛ زیرا حرف بیهودهای است و قانون شما را به عنوان متعهد به پرداخت مهریه میشناسد و حرف دیگران هیچ ارزش و اعتباری ندارد. پس سعی کنید در زمان تعیین مهریه، زیر بار تعهدات غیرمنطقی، غیر عقلی و خارج از توان خود نروید.
هنگامی که مال غیرمنقول به عنوان مهریه تعیین میشود، زوجه میتواند سریعا آن را وصول کند و به تملیک خود در آورد؛ زیرا این نوع مهریه (مهریه مال غیرمنقول)، از ضمانت اجرای کافی و لازمی برخوردار است. گاهی دیده میشود که در مورد تعیین مال غیرمنقول به عنوان مهریه، توافقاتی مبنی بر انتقال مال در آینده میشود که در واقع مهریه معلق است و نوعی تعهد و الزام به انتقال مال غیر منقول است و کاملا صحیح و مورد پذیرش قانون است. در این مواقع باید نوع مال، زمان تصرف و استفاده از منافع آن، به طور کامل و بدون ابهام، مشخص شود. زمانی که مال غیرمنقول به عنوان مهریه تعیین میشود، مال مزبور باید قبل از عقد نکاح، به زوجه منتقل شود، در غیر این صورت، دفاتر رسمی ازدواج، عقد را به ثبت نخواهند رساند.
البته با توجه به این که انتقال مال غیر منقول، مستلزم انتقال سند آن است و این انتقال دارای مقدماتی برای ثبت در دفاتر اسناد رسمی است و از طرف دیگر، دفاتر رسمی ازدواج، محل انتقال رسمی سند ملک نیست، معمولا تعهد به انتقال اموال غیرمنقول به عنوان مهریه، به صورت شرط ضمن عقد در سند ازدواج گنجانده میشود. در صورتی که زوج از انجام این تعهد خود، استنکاف ورزد، زوجه میتواند الزام او را به انتقال مال غیر منقول از مراجع قانونی، درخواست کند. در این مورد، دادگاه محل وقوع مال غیر منقول، صلاحیت رسیدگی به این موضوع را دارد، حتی اگر زوجین یا هر کدام از آن ها، در شهر دیگری ساکن باشند.
نکته: اگر مال غیرمنقولی که به عنوان مهریه تعیین شده است، به نام زوج نیست و متعلق به دیگری است، حتما امضای صاحب ملک را نیز، اخذ کنید.
هزینههای پیش رو در فرآیند رسیدگی به دادخواست مطالبه و پرداخت مهریه
ارائه دادخواست مطالبه و دریافت مهریه توسط زوجه، شامل پرداخت هزینههایی خواهد شد، که از جمله مهمترین آن ها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
هزینه ارائه و ثبت دادخواست مطالبه مهریه: ارائه و ثبت تمامی دادخواستها، اعم از حقوقی و کیفری، مستلزم پرداخت هزینه آن به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی است. داداخواست مطالبه مهریه هم از این قاعده مستثنی نیست و برای تنظیم، ارائه و ثبت آن، باید بین ۵۰ تا ۱۰۰ هزار تومان هزینه کنید.
حق الوکاله وکیل مهریه: به طور کلی تعرفه پذیرش وکالت در پروندههای مربوط به مهریه، بر اساس تعرفه و عرف کانون وکلا، ۱۰ درصد میزان مهریه است.
هزینه مطالبه مهریه در اجرای ثبت: هزینه مطالبه و به اجرا گذاشتن مهریه، از طریق اداره ثبت، نیم عشر دولتی یا معادل یک بیستم از مبلغ مهریه است.
هزینه دادرسی مطالبه مهریه در دادگاه خانواده و شورای حل اختلاف: هزینه دادرسی مهریه تا مبلغ بیست ملیون تومان (حد نصاب مهریه برای رسیدگی شورای حل اختلاف) معادل دو و نیم درصد از مبلغ مهریه درخواستی است و بیش از بیست ملیون ریال (حد نصاب مهریه برای رسیدگی در دادگاه خانواده) معادل سه و نیم درصد از مبلغ مهریه درخواستی است.
مزایای حضور وکیل در فرآیند رسیدگی به دادخواست اجرا گذاشتن مهریه
وکلای دادگستری، افرادی متخصص و آشنا به مسائل مختلف حقوقی، به شمار میروند و استفاده از آنان در دعاوی مربوط به مهریه و حضورشان در فرآیند دارسی این نوع از دعاوی، مزایای بسیار زیادی دارد، که از جمله مهمترین آن ها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
آشنایی و اشراف کامل نسبت به روش های مطالبه مهریه و مسائل پیرامون پرونده
آشنایی و اشراف کامل نسبت به فرآیند دادرسی مطالبه مهریه
صرف کمترین زمان ممکن برای دریافت مهریه
عدم مراجعه زوجه به شعب دادگاه یا دفاتر اجرای ثبت
تصمیم گیری مناسب و در اسرع وقت، نسبت به موضوعات مختلف
به نتیجه رسیدن پرونده در اسرع وقت و در کوتاه ترین زمان ممکن
نکته: به دلیل اهمیت موضوع و آشنایی و اشراف کامل وکلا بر مسائل پیرامون مطالبه و دریافت مهریه، بهتر است رسیدگی به درخواست مطالبه مهریه را به وکیل خانواده بسپارید. همچنین اگر در تهران زندگی میکنید، از بهترین وکیل تهران در موسسه حقوقی حق گرا کمک بگیرید و رسیدگی به پرونده مطالبه مهریه را به آن بسپارید.
خلاصه و جمع بندی
مهریه یا صداق، به عنوان یکی از حقوق مالی زوجه شناخته می شود و پرداخت آن به زن، وظیفه شرعی و قانونی شوهر به شمار می رود. برای مطالبه و پرداخت مهریه، حتما نباید زوجین از یکدیگر جدا شوند و طلاق بگیرند؛ بلکه با ادامه زندگی مشترک نیز، قابل مطالبه و پرداخت است. برای رسیدگی به درخواست مطالبه مهریه، می توانید از طریق اجرای ثبت، دادگاه خانواده و یا شورای حل اختلاف، اقدامات لازم را انجام دهید. مهریه تا ۱۱۰ سکه و معادل آن به نرخ روز، مشمول ماده ۲ قانون اجرای محکومیت های مالی می شود و عدم پرداخت آن، ضمانت اجرای کیفری دارد و در پرداخت مهریه مازاد بر ۱۱۰ سکه، توانایی و وضعیت مالی زوج، ملاک عمل است. پرداخت مهریه سکه، قیمت سکه در زمان وصول و پرداخت آن توسط زوج و در پرداخت مهریه وجه نقد، قیمت آن به نرخ روز محاسبه می شود.
اموال غیرمنقول را نیز، میتوان به عنوان مهریه تعیین کرد، که در این صورت باید قبل از عقد نکاح، به زوجه منتقل شود. البته در بیشتر مواقع، تعهد به انتقال اموال غیرمنقول به عنوان مهریه، به صورت شرط ضمن عقد در سند ازدواج گنجانده می شود. در صورتی که زوج از انجام این تعهد خود، استنکاف ورزد، زوجه می تواند الزام او را به انتقال مال غیر منقول از دادگاه محل وقوع مال غیر منقول، درخواست کند.
دفتر وکالت در تهران
به منظور دسترسی آسان شما به کارشناسان دفتر وکالت حق گرا ، ما در نقاط مختلف شهر تهران از جمله شمال ، شرق غرب و مرکزی دفتر با دسترسی های مناسب تامین نموده ایم که می توانید با استفاده از نقشه های گوگل مپ نزدیکترین محل را انتخاب نمایید.
همچنین شما می توانید با ارسال سوالات خود را در خصوص نکته های ویژه دریافت مهریه ، طلاق و کلاً هر گونه سوالی که در مورد امور خانواده داشته باشید در سایتهای این گروه ( hagh-gara.ir و haghgara.com )، به صورت رایگان از مشاوره وکیل های حق گرا بهرمند شوید و یا جهت مشاوره با شماره تلفن های ذیل و یا وشماره ۰۹۳۶۴۶۸۸۸۶۱تماس بگیرید .پیش از هر اقدامی، از مشورت با وکلای مجرب حق گرا غافل نشوید.
سوال شده است
برای مهریه از طریق اداره ثبت اقدام کردم گفتند که میتوانم آنجا پرونده را ببندم و بفرستم دادگاه . میخواستم بدونم بررسی در دادگاه چه تفاوتی دارد و بهتر است یا نه؟
پاسخ :
با سلام…اگر زوج مالی ندارد، پیگیری در دادگاه واجد امتیازات بیشتری است.
سلام
همسر سابقم نصف مهریه خود را از ثبت اجرا نموده و یکسال است در حال گرفتن یک چهارم حقوقم است
مجدد باقی مانده مهریه را از دادگاه پیگیری نموده و بنده را محکوم نموده به پرداخت مهریه.
چگونه به این موضوع اعتراض کنم که پرونده دادگاه مختومه شود؟
لازم به ذکر است پرونده دوم در اجرای احکام است و میخواهم تا زمانی که از ثبت مهریه میگیرد از اجرای احکام نتواند نامه ای برای وصول مهریه بگیرد.
پاسخ ها :
اگر حکم قطعی شده راهی برای اعتراض وجود ندارد راهی نیز برای جلوگیری از استیفای حق وجود ندارد

